Yönetici Moleküller (DNA-RNA)

BİYOLOJİ
23 Aralık 2018 Pazar
4.774
0
bio33

Nükleik asitler (Yönetici Moleküller);

  • Kompleks yapılı organik bileşiklerdir.
  • Yapılarında C, H, O, N ve P bulunur.
  • Yapıtaşlarına nükleotid denir.
  • Yapıtaşları arasında fosfodiester bağları vardır.
  • En fazla 8 çeşit nükleotid vardır.

Bir Nükleotid Yapısı:

 

 

ÖRNEK 1:

Bir DNA molekülünün hidrolizi sonucu elde edilen;

I.   Adenin Nükleotid

II.  Timin Nükleotid

III. Deoksiriboz Şekeri

IV. Fosfat

moleküllerinden hangileri RNA sentezinde de kullanılabilir?

 

DNA (Deoksiribo Nükleik Asit)

  • Çift zincirli sarmal yapılıdır.
  • Şekeri deoksiribozdur.
  • Bazları A, G, C, T dir.
  • Pürinler karşısına pirimidinler gelir.
  • Aile T arasında ikili, G ile C arasında üçlü zayıf hidrojen bağları vardır.
  • Yönetim ve kalıtım görevi vardır.
  • Kendini eşleyebilir.
  • Prokaryotlarda sitoplazmada, ökaryotlarda çekirdek, mitokondri ve kloroplast yapısında bulunur.
  • Sentezinden sorumlu enzim DNA Polimeraz dır.
  • Sentezi dehidrasyon sentezi ile olur.
  • n-2 kadar fosfodiester bağı vardır.(n=nükleotid sayısı)

 

 

 

DNA daki Eşitlikler:

1.

Nükleotid  = Fosfat = Deoksiriboz = Organik Baz = Glikozit Bağı = Ester Bağı

 

2.

A=T , G=C

 

3.

Pürinler =Pirimidinler

A + G =C + T

 

RNA (Ribo Nükleik Asit)

  • Tek zincirlidir.
  • Kendini eşleyemez, DNA tarafından sentezlenir.
  • Şekeri riboz dur.
  • Bazları A, G, C, U dir.
  • mRNA hariç zayıf hidrojen bağı bulundururlar.
  • Prokaryotlarda sitoplazmada bulunur. Ökaryotlarda sitoplazma, çekirdek, mitokondri, kloroplast gibi yapılarda bulunur.
  • Sentezinden sorumlu enzim RNA Polimeraz dır.
  • Protein sentezinde görevlidir.
  • Sentezi dehidrasyon senteziyle olur.
  • n-1 kadar fosfodiester bağları vardır.

 

 

3 çeşit RNA vardır. Bunlar:

1) mRNA: Protein sentezi için gerekli olan bilgiyi DNA dan alarak ribozomlara iletir. Tüm RNA ların % 5 lik bir kısmını oluşturur. Tekrar tekrar kullanılabilir.

2) tRNA: Protein sentezi için gerekli olan amino asitleri belli bir sıraya göre ribozomlara taşır. Tüm RNA ların % 15 lik bir kısmını oluşturur. Tekrar tekrar kullanılabilir.

3) rRNA: Proteinlerle birlikte ribozom yapısını oluşturur. Tüm RNA ların % 80 lik bir kısmını oluşturur. Tekrar tekrar kullanılabilir.

 

NOT: Tüm RNA çeşitleri protein sentezinde görevli olup tekrar tekrar kullanılabilirler.

 

NOT: Nükleik asit ve proteinden oluşan yapılara nükleoprotein denir. Örnek: Kromozom, ribozom, virüs vs.

 

 

ÖRNEK 2:

Toplam 1100 zayıf hidrojen bağı ve 100 A bulunduran bir DNA molekülünde;

I.   G=?

II.  Deoksiriboz=?

III. Pürinler / Pirimidinler oranı=?

IV. Tam hidrolizi için gerekli olan su miktarı=?

V.  Fosfodiester bağı sayısı=?

nedir?

 

ÖRNEK 3:

Toplam 2000 nükleotid ve 2750 zayıf hidrojen bağı içeren bir DNA molekülünde G=?

 

 

ÖRNEK 4:

10 Adenin

20 Guanin

30 Sitozin

40 Guanin

90 Deoksiriboz

130 Fosfat

Bulunan bir ortamda;

a) En fazla kaç nükleotid sentezlenebilir?

b) En fazla kaç nükleotidlik bir DNA molekülü sentezlenebilir?

 

 

Örnek soruların cevaplarını yorum atabilirsiniz.

ETİKETLER: dna,rna,yönetici moleküller,bio33,tyt,ayt,üniversiteye hazırlık
Yorumlar